طی روزهای گذشته، انتشار خبری مبنی بر رشد ۸۰ درصدی قیمت خانه در تهران ظرف مدت کوتاه چهار ماه، فضای رسانهای و شبکههای اجتماعی را ملتهب کرده است. این ادعا که موجی از نگرانی را برای مستأجران و متقاضیان خرید ملک به همراه داشته، چقدر با واقعیتهای کف بازار و آمارهای رسمی همخوانی دارد؟
۱. ریشه ادعای رشد ۸۰ درصدی قیمت مسکن از کجا بود؟
این موج خبری از مصاحبه تورج سرباز، از اعضای هیئت مدیره اتحادیه مشاوران املاک آغاز شد. او مدعی شد که قیمت خانه در پایتخت در ماههای اخیر جهش بیسابقه ۸۰ درصدی را تجربه کرده است.
این مقام صنفی یکی از دلایل اصلی التهاب بازار را رفتار برخی بانکها دانست؛ بانکهایی که از طریق شرکتهای زیرمجموعه و واسطههای خود، نقدینگی کلانی را روانه بازار املاک (بهویژه در مناطق شمالی تهران) کرده و به گرانیها دامن میزنند.
۲. چرا ارقام پلتفرمهای آنلاین با معاملات واقعی تفاوت دارد؟
کارشناسان تاکید میکنند که نباید «قیمت پیشنهادی» فروشندگان را با «قیمت قطعی معامله» اشتباه گرفت.
-
قیمت پیشنهادی: ارقامی است که مالکان بر اساس هیجانات، انتظارات تورمی و به صورت سلیقهای در سایتها و پلتفرمهای اینترنتی ثبت میکنند.
-
قیمت قطعی: رقمی است که پس از چانهزنی در بنگاه، روی کاغذ قرارداد میآید و در سامانه ثبت میشود که معمولاً تفاوت چشمگیری با نرخ اولیه دارد. بنابراین، ادعای رشد ۸۰ درصدی ممکن است صرفاً بر مبنای فایلهای گرانقیمت پلتفرمها شکل گرفته باشد و مبنای معاملاتی ندارد.
۳. روایت رسمی مرکز آمار؛ تورم مسکن واقعاً چقدر است؟
وقتی از فضای شایعات فاصله میگیریم و به سراغ متقنترین دادههای آماری میرویم، تصویر متفاوتی آشکار میشود. طبق آخرین گزارش مرکز آمار ایران:
-
تورم نقطه به نقطه مسکن: نرخ رشد قیمت مسکن در کل کشور حدود ۳۵ درصد برآورد شده است؛ عددی که فاصله نجومی با ادعای رشد ۸۰ درصدی در چهار ماه دارد.
-
تورم نقطه به نقطه اجارهبها: این شاخص نیز در بازه یکساله، رقمی بین ۳۱ تا ۳۲ درصد را نشان میدهد.
۴. تبعات توقف انتشار گزارشهای مسکن بانک مرکزی
یکی از دلایل اصلی رونق بازار شایعات، توقف دو ساله انتشار گزارش منظم تحولات بازار مسکن تهران توسط بانک مرکزی است. بانک مرکزی علت این امر را عدم دسترسی کامل به دادههای خام سامانه جدید املاک و مستغلات به دلیل ناهماهنگیهای فنی دستگاهها اعلام کرده است.